mage result for vietnam đổi mới

Theo tổ chức Global Innovation Index (GII), Việt Nam có chỉ số Đổi mới và Sáng tạo đứng thứ 3 khu vực Đông Nam Á chỉ sau Singapore và Malaysia, và thứ 47 toàn cầu. Bảng xếp hạng GII được tiến hành bởi Đại Học Cornell, Viện quản trị kinh doanh châu Âu INSEAD và Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới.

Đây là năm thứ 10, GII công bố kết quả thống kê về các chỉ số đổi mới và sáng tạo của gần 150 quốc gia trên toàn cầu. Một thập niên vừa qua, GII đã trở thành tài liệu tham khảo của nhiều tổ chức và chính phủ để đặt kế hoạch và phát triển quốc gia. Theo Soumitra Dutta, Hiệu trưởng Đại học Cornell: Mục tiêu của GII nhằm giúp các nước mới nổi nhận ra điểm mạnh và điểm yếu về sự đổi mới để đưa ra các chính sách và chỉ số phát triển phù hợp.

Con hổ mới của châu Á

Theo đó, Việt Nam đang dành ngân sách chi tiêu phát triển giáo dục và công nghệ tăng gấp đôi trong vòng 5 năm. Từ 180.000 tỷ đồng năm 2012 lên hơn 357,000 tỷ đồng năm 2017 . Chính phủ đã tận dụng rất tốt các cơ hội hợp tác quốc tế để tăng nguồn vốn đầu tư trực tiếp (FDI), đầu tư vào công nghệ (ICT) và tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Tín hiệu vui để Việt Nam trở thành điểm sáng trên bản đồ đầu tư thế giới.

Việt Nam thuộc top 10 nước đào tạo nhiều kỹ sư nhất trên thế giới, với 100.000 kỹ sư mỗi năm. Năm 2014, thành phố Hồ Chí Minh được bình chọn là một trong mười thành phố khởi nghiệp . Theo Simon Squibb, Giám đốc điều hành quỹ Nest Investment tại Hong Kong, giống như các thành phố khác trong danh sách, thành phố Hồ Chí Minh đã tận dụng cơ hội. Với […] 70% dân số dưới 30 tuổi, nội lực và tiếng tăm của đất nước này sẽ tiếp tục phát triển”.

Cụ thể, Việt Nam tích cực kêu gọi đầu tư vào công nghệ đến từ các nước trong khu vực Châu Á. Hàn Quốc tiếp tục là đối tác đầu tư lớn nhất tại Việt Nam với tổng vốn hơn 4,4 tỷ USD, Nhật Bản đứng vị trí thứ 2 với gần 2 tỷ USD, Singapore đứng ở vị trí thứ 3 với hơn 1,2 tỷ USD. Cũng theo số liệu vừa được công bố cuối tháng 5/2017 của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), Trung Quốc đã trở thành nhà đầu tư lớn thứ 4 của Việt Nam trong 5 tháng qua với số vốn đầu tư đạt 1 tỷ USD. Việc các công ty đa quốc gia mở dây chuyền sản xuất tại Việt Nam giúp cho quá trình chuyển giao công nghệ diễn ra nhanh chóng hơn.

Thách thức của đổi mới

mage result for vietnam đổi mới

Việt Nam đang có phong độ tốt nhưng vẫn còn rất nhiều thách thức từ bên trong và bên ngoài cần nỗ lực để phát triển.

Hầu hết các đầu tư của nước ngoài vào Việt Nam trong giai đoạn 2007 đến 2017 thường là đầu tư về dây chuyền gia công. Việc chuyển giao công nghệ đa quốc gia chỉ mới ở tầm thấp. Đơn cử, dù Trung Quốc là một trong những nước FDI đầu tư mạnh vào Việt Nam trong 2017 nhưng chủ yếu góp vốn mua cổ phần chiếm rất lớn. Các dự án Trung Quốc tham gia đầu tư vào Việt Nam nhiều nhất là dệt nhuộm, may mặc, khai khoáng và thiết bị điện, sắt thép. Tuy nhiên, thực tế khá nhiều dự án có yếu tố Trung Quốc với công nghệ lạc hậu, hủy hoại môi trường, công nghệ cũ của Trung Quốc đã bị bóc mẽ.(4)

Bên cạnh đó, từ 2006 đến 2010, theo thống kê của tổ chức cấp bằng sáng chế Hoa Kỳ USPTO, Việt Nam chỉ có 5 phát minh được cấp bằng sáng chế. Thấp hơn hầu hết các nước trong khu vực Đông Nam Á. Như Singapore có đến 2.496 bằng, đứng đầu khu vực, theo sau là Malaysia. Với nhóm các nước thuộc nhóm G7, đứng đầu là Mỹ với 1.000.900 bằng, đứng thứ 2 là Nhật Bản 197.075 bằng.

Chủ đề của GII năm nay là ‘Đổi mới để Phục vụ Thế giới’, đặt tầm ngắm vào sự đổi mới phát triển nông nghiệp và thực phẩm trên toàn thế giới. Giám đốc WIPO, ông Francis Gurry nói “Đổi mới là động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế dựa trên tri thức, nhưng cần đầu tư nhiều hơn nữa để mang lại hiệu quả cho việc tăng trưởng kinh tế dài hạn.” Khi mà các quốc gia đang phải đối mặt với các vấn đề khí hậu, tài nguyên thiên nhiên giới hạn và an ninh lương thực. Một lần nữa, đây vừa là thách thức vừa là cơ hội để Việt Nam tiến xa hơn.